Skip to main content

Culture and Creativity

Comhtháthú agus folláine

An fáth a bhfuil an comhtháthú sóisialta ríthábhachtach don Eoraip

Tá neamhionannais shóisialta, daonraí éagsúla, pobalachas, radacú agus bagairtí eile atá ag méadú roimh an Eoraip agus í ag teacht amach as réimse géarchéimeanna. Gné ríthábhachtach den chomhtháthú sóisialta a thógáil is ea tacú le ról an chultúir. Tá an cultúr fíor‑riachtanach chun coinbhleachtaí a sheachaint agus a réiteach. Is modh foirfe é chun cumarsáid a dhéanamh thar bhacainní teanga, daoine a chumhachtú agus an comhtháthú sóisialta a éascú, i measc dídeanaithe, imirceach agus pobail óstaigh mar shampla. Cuireann sé cosc ar imeallú daoine bunaithe ar a bhféiniúlacht chultúrtha, stádas socheacnamaíoch, aois agus tosca eile.

Cuireann an rannpháirtíocht sa chultúr feabhas ar an tsláinte agus ar an bhfolláine freisin. Ach a bheith i do chónaí gar d’áiteanna a bhaineann le hoidhreacht chultúrtha na hEorpa is féidir feabhas a chur ar cháilíocht saoil daoine, agus tá rochtain ar an gcultúr ar cheann de na rudaí is tábhachtaí a chinneann an fholláine shíceolaíoch.

Ról an Choimisiúin

Is é is aidhm don Choimisiún an comhtháthú sóisialta a mhéadú tríd an gcultúr agus an saol cultúrtha a chur chun cinn agus tríd an rochtain ar an gcultúr a neartú tríd an rannpháirtíocht shibhialta, tionscadail chultúrtha a chur chun cinn agus braistint an chumhachtaithe aonair agus na tuisceana daonlathaí a fhás.

Tugann beartais agus tionscnaimh an Choimisiúin sa réimse seo aird ar leith ar spéis agus riachtanais grúpaí faoi mhíbhuntáiste, cuir i gcás daoine óga, daoine aosta, daoine faoi mhíchumas, daoine a mbaineann cúlra imirceach nó dídeanaí leo agus daoine atá ag maireachtáil i mbochtaineacht nó i ndíth ábhartha.

Chun na torthaí is fearr a bhaint as cleachtais chomhtháthaithe agus folláine, moltar comhar le réimsí eile, ar nós an oideachais, cúram sóisialta, cúram sláinte, na heolaíochta agus na teicneolaíochta, chomh maith le forbairt réigiúnach agus uirbeach.

Tacaíocht an Aontais don chomhtháthú cultúrtha agus sóisialta

Bhí an Coimisiún ar thús cadhnaíochta i dtionscnaimh éagsúla atá dírithe ar leas a bhaint as cumhacht an chultúir agus na héagsúlachta cultúrtha le haghaidh comhtháthú sóisialta agus folláine. Tá an comhtháthú sóisialta aitheanta ag an gCoimisiún mar cheann de réimsí tosaíochta a bheartais cultúir ó 2008. Féadfar an Bhliain Eorpach um idirphlé idirchultúrtha (2008) agus an tArdán um an Eoraip Idirchultúrtha (2008-2013) a chur i dtábhacht i ndáil leis sin.

Neartaigh an Clár Oibre Eorpach Nua le haghaidh an Chultúir, a glacadh in 2018, gné shóisialta an bheartais cultúir a thuilleadh. Faoi láthair, is é an clár Eoraip na Cruthaitheachta an phríomhfhoinse maoinithe do thionscadail sa réimse seo.

In 2017-2019, thionóil an Coimisiún sainghrúpa Bhallstáit an Aontais den Mhodh Oscailte Comhordúcháin freisin a chruthaigh treoirlínte do lucht déanta beartais agus institiúidí cultúir ar an téama ‘Ó chuimsiú sóisialta go comhtháthú sóisialta: ról an bheartais cultúir’ (2019).

In 2016-2017, tionóladh grúpa Modha Oscailte Comhordúcháin eile chun comhtháthú imirceach agus dídeanaithe i sochaithe trí na healaíona agus an cultúr a phlé. Sa tuarascáil tá 23 mholadh a dhíríonn ar thrí théama: cumhachtú trí idirphlé idirchultúrtha agus na healaíona, oibriú idir earnálacha agus obair chomhpháirtíochta agus meastóireacht ar chuspóirí agus tionscadail idirphlé idirchultúrtha.

Doiciméad tábhachtach eile a chuireann i láthair an misean atá ag hinstitiúidí poiblí cultúrtha an comhtháthú sóisialta a chur chun cinn is ea an Report on the Role of Public Arts and Cultural Institutions in the Promotion of Cultural Diversity and Intercultural Dialogue [Tuarascáil ar Ról Institiúidí Poiblí Ealaíon agus Cultúrtha san Éagsúlacht Chultúrtha agus Idirphlé Idirchultúrtha a Chur Chun Cinn] (2012-2014). Is é aidhm na tuarascála cuidiú le hinstitiúidí tiomanta poiblí cultúrtha, ealaíontóirí agus pobail chomh maith le lucht déanta beartas leas a bhaint as acmhainneacht an chultúir ar mhaithe le cách.

Idirphlé leis an tsochaí shibhialta

Tá an cuimsiú sóisialta ar chlár idirphlé struchtúrtha an Aontais leis an tsochaí shibhialta freisin. Faoi Voices of Culture, rinneadh plé le páirtithe leasmhara ar théamaí ábhartha:

Cad iad na chéad chéimeanna eile?

Bíonn glaonna oscailte tráthrialta le haghaidh gníomhaíochtaí laistigh den Aontas agus níos faide i gcéin ag an gclár Eoraip na Cruthaitheachta. Is féidir leis na gníomhaíochtaí sin cuidiú le hidirphlé idirchultúrtha agus oscailteacht i leith cultúir eile a chur chun cinn, chomh maith le, mar shampla, cuidiú le comhtháthú dídeanaithe agus imirceach.

Éascóidh réamhghníomhaíocht nua atá molta ag Parlaimint na hEorpa le haghaidh 2020 aistriú taithí agus scéalta ratha ar leibhéal an Aontais Eorpaigh, a bhaineann le ról an chultúir san fholláine ar an leibhéal áitiúil. Cuirfidh an Coimisiún Eorpach an ghníomhaíocht chun feidhme. Faigh tuilleadh eolais sa chlár oibre bliantúil 2020 [pdf] maidir le cur chun feidhme Treoirthionscadal agus Réamhghníomhaíochtaí i réimse an oideachais, na hóige, an spóirt agus an chultúir.